fa مقایسۀ شاخص های استنادی و دگرسنجی مقالات در حوزۀ اعتیاد به مواد مخدر افیونی با استفاده از ابزار پلام‌ایکس کتابداری و اطلاع رسانی پزشکی Medical Librarianship and Information Science پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="font-size:12px;"><b><span dir="RTL" lang="FA">مقدمه:</span></b> <span dir="RTL" lang="FA">تحلیل استنادی یکی از روش‌های ارزیابی تولیدات علمی است که از دیرباز مورد توجه بوده‌است. با توجه به محدودیت‌های تحلیل استنادی و گسترش رسانه‌های اجتماعی و اهمیت آنها در اشاعۀ یافته‌های پژوهشی، ضروری است به شاخص‌های جدید، که دگرسنجی نام دارند، در کنار شاخص‌های سنتی، برای ارزیابی پژوهش توجه شود؛ بنابراین هدف پژوهش حاضر بررسی وضعیت مقالات حوزۀ اعتیاد به مواد مخدر افیونی براساس شاخص‌های کتا‌بسنجی و دگرسنجی و همچنین تعیین رابطۀ عملکرد استنادی و دگرسنجی مقاله‌های این حوزه است.</span><br> <b><span dir="RTL" lang="FA">روش &shy;ها:</span></b> <span dir="RTL" lang="FA">پژوهش حاضر، توصیفی-تحلیلی و از نوع کاربردی است که با استفاده از روش‌های کتاب‌سنجی و دگرسنجی انجام شده‌است. جامعۀ پژوهش شامل 16803 عنوان مقاله در حوزۀ اعتیاد به مواد مخدر افیونی، نمایه‌شده در پایگاه اسکوپوس از ابتدا تا انتهای سال2022 است. برای گردآوری داده‌ها از پایگاه اسکوپوس و ابزار پلام‌ایکس، و برای تجزیه‌وتحلیل داده‌‌ها از نرم‌افزارهای اکسل و اس‌پی‌اس‌اس استفاده شده‌است.</span><br> <b><span dir="RTL" lang="FA">یافته &shy;ها:</span></b> <span dir="RTL" lang="FA">از میان مقالات مطالعۀ حاضر، در مجموع 80/6 درصد مقالات استناد دریافت کرده‌اند و 95 درصد این تولیدات حداقل یک مرتبه در یکی از رسانه‌های اجتماعی مورد توجه قرار گرفته‌اند. نتایج پژوهش نشان داد به‌لحاظ آماری، رابطۀ معنادار و مثبتی میان شمار استنادها و تمام دگرسنجه</span><span dir="RTL" lang="FA">&shy;</span><span dir="RTL" lang="FA">های مقالات شامل استفاده، کسب، اشاره، رسانه</span> <span dir="RTL" lang="FA">های اجتماعی، و استناد وجود دارد.</span><br> <b><span dir="RTL" lang="FA">نتیجه‌گیری</span></b><span dir="RTL" lang="FA">:</span> <span dir="RTL" lang="FA">وجود همبستگی مثبت بین شاخص استنادی و دگرسنجی در مقالات حوزۀ اعتیاد به مواد مخدر افیونی، نشان‌دهندۀ تأثیر مثبت رسانه</span><span lang="EN-GB">&shy;</span><span dir="RTL" lang="FA">های اجتماعی بر میزان استناد به مقالات علمی است؛ بنابراین پژوهشگران حوزۀ اعتیاد به مواد مخدر افیونی نیز به‌منظور دریافت استناد می‌توانند از رسانه‌های اجتمـاعی بهره‌مند شوند و آثار خود را در رسانه‌های اجتماعی گوناگون به اشتراک بگذارند.</span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:Times New Roman;"><b><span lang="EN-GB">Introduction</span></b><span lang="EN-GB">:</span> <span lang="EN-GB">One of the methods for evaluating scientific productions that has long received attention is citation analysis. Considering the limitations of citation analysis and the proliferation of social media and its importance in the dissemination of research results, there seems to be a need for new indicators, called altmetrics, in addition to the traditional indicators for research evaluation. Therefore, the aim of the current study is to investigate the status of articles in the field of opioid addiction using bibliometric&nbsp; indicators and altmetrics, as well as to determine the relationship between the citation performance and the altmetrics performance of articles in this field.</span><br> <b><span lang="EN-GB">Methods</span></b><span lang="EN-GB">:</span> This study is a descriptive-analytical study of an applied type, which was carried out using bibliometric and altmetrics methods. The research population includes 16,803 titles of articles in the field of opioid addiction indexed by the Scopus database from the beginning to 2022. The Scopus database and PlumX tool were used for data collection, and Excel and SPSS were used for data analysis.<span lang="EN-GB" style="font-size:10.0pt"></span><br> <b><span lang="EN-GB">Results</span></b><span lang="EN-GB">:</span> <span lang="EN-GB">80.6% of the studied publications were cited. 95% of these publications were mentioned at least once in one of the social media. The results of the research show that statistically, there is a significant and positive relationship between the number of citations and all the altmetrics.</span><br> <b><span lang="EN-GB">Conclusion</span></b><span lang="EN-GB">:</span> <span lang="EN-GB">Considering the positive correlation between citation and altmetrics in this study, it can be said that social media can have a positive impact on the number of citation of scientific articles. Therefore, researchers in the field of opioid addiction can use social media and share their works in various social media to get citations for their scientific activities.</span></span></span></div> تحلیل استنادی, آلتمتریکس, کتاب‌سنجی, پلام‌ایکس, اعتیاد به مواد مخدر افیونی Citation analysis, Altmetrics, Bibliometrics, Plum X, Opioid-Related Disorders 33 50 http://jha.iums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-5016-1&slc_lang=fa&sid=1 Ali Talebian علی طالبیان atalebian@kmu.ac.ir 11200319475328460031855 11200319475328460031855 No Assistant Professor ,Faculty of Management and Medical Information Sciences, kerman university of medical sciences, Kerman استادیار، دانشکده مدیریت و اطلاع رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان Maryam Okhovati مریم اخوتی 11200319475328460031856 11200319475328460031856 No Associate Professor ,Medical Informatics Research Center, Institute for Futures Studies in Health, Kerman University of Medical Sciences, Kerman دانشیار، مرکز تحقیقات انفورماتیک پزشکی، پژوهشکده آینده پژوهشی در سلامت، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان Homa Arshadi هما ارشدی arshadi@gmail.com 11200319475328460031857 11200319475328460031857 No Ph.D Student , Faculty of Management and Medical Information Sciences, kerman university of medical sciences, Kerman دانشجوی دکتری تخصصی، دانشکده مدیریت و اطلاع رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان Ramin Hayati رامین حیاتی 11200319475328460031858 11200319475328460031858 No Assistant Professor, Department of Public Health, Fasa University of Medical Sciences, Fasa استادیار، گروه بهداشت عمومی، دانشگاه علوم پزشکی فسا، فسا Reza Tabrizi رضا تبریزی 11200319475328460031859 11200319475328460031859 No Assistant Professor, Noncommunicable diseases reseach center, Fasa university of medical sciences, Fasa استادیار، مرکز تحقیقات بیماری های غیرواگیر، دانشگاه علوم پزشکی فسا، فسا Zeinab Karimimoghadam زینب کریمی مقدم z.karimimoghadam@gmail.com 11200319475328460031860 11200319475328460031860 Yes M.Sc ,Faculty of Management and Medical Information Sciences, kerman university of medical sciences, Kerman دانشکده مدیریت و اطلاع رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان