fa تحلیل استراتژیک نظام مراقبت بیماری‌های واگیر ایران در شرایط بحرانی: مروری حیطه‌ای مدیریت خدمات بهداشتی‌ و درمانی Health Services Management مروری Review <span style="font-size:12px;"><span style="font-family:Tahoma;"><b><span dir="RTL" lang="FA">مقدمه:</span></b> <span dir="RTL" lang="FA">نظام مراقبت بیماری‌های واگیر شامل جمع‌آوری، تحلیل و تفسیر داده‌های مرتبط با بیماری‌های واگیر، به‌منظور برنامه‌ریزی، اجرا و ارزشیابی سیاست‌ها و مداخلات بهداشت عمومی است. این نظام در ایران با نقاط ضعف و چالش‌هایی مواجه است. پژوهش حاضر با هدف تحلیل استراتژیک و شناسایی نقاط قوت و ضعف و فرصت‌ها و تهدیدهای مرتبط با نظام مراقبت بیماری‌های واگیر ایران در زمان بحران‌ها و ارائۀ راهکارهایی برای تقویت آن انجام شده</span> <span dir="RTL" lang="FA">است.</span><br> <b><span dir="RTL" lang="FA">روش ها:</span></b> <span dir="RTL" lang="FA">این پژوهش با روش مرور حیطه‌ای انجام شد. مطالعات فارسی و انگلیسی مرتبط با نظام مراقبت بیماری‌های واگیر ایران در بازه زمانی سال 1380 تا 1401 خورشیدی و 2000 تا 2022 میلادی با کلیدواژه‌های مناسب جست&shy;وجو شد. در نهایت، تعداد 41 مطالعه انتخاب و با کمک نرم‌افزار </span><span lang="EN-GB">MAXQDA</span><span dir="RTL" lang="FA"> و روش تحلیل چارچوبی تحلیل شدند.</span><br> <b><span dir="RTL" lang="FA">یافته &shy;ها:</span></b> <span dir="RTL" lang="FA">نقاط قوت و ضعف، فرصت‌ها، تهدیدها و راهکارهای تقویت نظام مراقبت بیماری‌های واگیر ایران شناسایی شده و در پنج گروه بیماری‌های اولویت‌دار برای مراقبت، ساختار نظام مراقبت، وظایف اصلی نظام مراقبت، وظایف پشتیبان نظام مراقبت و کیفیت نظام مراقبت قرار گرفتند. مهم‌ترین نقاط قوت نظام مراقبت کشور، بازبینی دوره‌ای فهرست بیماری‌های مشمول گزارش فوری، حذف و ریشه‌کنی بسیاری از بیماری‌های واگیر، استقرار سریع در شرایط بحرانی و کارایی بسیار بود. انگیزۀ کم کارکنان، ناکارآمدی نظام گزارش‌دهی در بیمارستان‌ها، و همکاری نامطلوب بین</span><span lang="EN-GB">‌</span><span dir="RTL" lang="FA">بخشی در اولویت‌بندی بیماری‌ها از مهم‌ترین نقاط ضعف بودند. راه‌اندازی سامانه‌های ثبت اطلاعات بهداشتی، وجود تجهیزات پیشرفتۀ تشخیصی در کشور و افزایش آگاهی عمومی درخصوص بیماری‌های واگیر از مهم‌ترین فرصت‌ها؛ و گستردگی سرزمینی، پراکندگی جمعیت، بروز همه</span><span lang="EN-GB">‌</span><span dir="RTL" lang="FA">گیری</span><span lang="EN-GB">‌</span><span dir="RTL" lang="FA">های بیماری‌های واگیر در کشورهای همسایه، و حضور مهاجران در کشور از مهم‌ترین تهدیدها برای نظام مراقبت بیماری‌ها بودند. برای تقویت نظام مراقبت بیماری‌های واگیر راهکارهایی مانند تقویت نقش تولیتی مرکز مدیریت بیماری‌های واگیر، ادغام نظام مراقبت بیماری‌ها با برنامۀ پزشکی خانواده، یکپارچه‌سازی بخش‌های گوناگون نظام مراقبت، انتشار منظم نتایج و ایجاد سیستم بازخورد دوطرفۀ مؤثر معرفی شد.</span><br> <b><span dir="RTL" lang="FA">نتیجه‌گیری</span></b><span dir="RTL" lang="FA">:</span> <span dir="RTL" lang="FA">ساختارها، فرایندها و وظایف اصلی و پشتیبان نظام مراقبت بیماری‌های واگیر ایران باید به‌گونه‌ای تقویت شود که موجب بهبود کیفیت خدمات و پاسخگویی مناسب در زمان بحران‌ها شود. تحلیل وضعیت نظام مراقبت می‌تواند شواهد مناسبی در اختیار سیاستگذاران نظام سلامت به‌منظور اتخاذ مداخلات اصلاحی قرار دهد.</span></span></span> <span style="font-size:12px;"><span style="font-family:Tahoma;"><b><span lang="EN-GB">Introduction</span></b><span lang="EN-GB">:</span> The communicable disease surveillance system includes the collection, analysis, and interpretation of data related to communicable diseases to be used in planning, implementing, and evaluating public health policies and practices. Iran&#39;s communicable disease surveillance system (ICDSS) is facing numerous challenges. This research aimed to identify the strengths, weaknesses, opportunities, and threats of ICDSS and provide solutions to strengthen it.<span lang="EN-GB" style="font-size:10.0pt"></span><br> <b><span lang="EN-GB">Methods</span></b><span lang="EN-GB">:</span> The research was conducted using a scoping review method. Articles and documents on ICDSS published between 2000 and 2022 were searched using appropriate keywords in the electronic databases of PubMed, Scopus, Web of Science, Magiran, SID, Google, and Google Scholar search engines. Finally, 41 studies were selected and analyzed using MAXQDA software and the framework analysis method.<span lang="EN-GB" style="font-size:10.0pt"></span><br> <b><span lang="EN-GB">Results</span></b><span lang="EN-GB">:</span> <span lang="EN-GB">Strengths, weaknesses, opportunities, threats, and enhancement strategies to ICDSS were identified and grouped into five themes of the priority diseases targeted for surveillance, the structure of the surveillance system, core functions of the surveillance system, support functions of the surveillance system, and quality of the surveillance system. The most important strengths of ICDSS were the eradication of some infectious diseases, rapid implementation in critical situations, and high efficiency. The low motivation of employees, inefficiency of the reporting system in hospitals, and weak inter-departmental cooperation in prioritizing diseases were among the weaknesses. Using advanced diagnostic equipment and the increase of public awareness about infectious diseases are the main opportunities and population dispersion; the epidemy of infectious diseases in neighboring countries and the presence of immigrants in the country were the main threats to ICDSS. Solutions such as strengthening the infectious disease management center, integrating the CDSS into the family medicine program, integrating different parts of the surveillance system, regularly publishing the results, and creating an effective two-way feedback system were suggested for strengthening ICDSS.</span><br> <b><span lang="EN-GB">Conclusion</span></b><span lang="EN-GB">:</span> <span lang="EN-GB">Structures, processes, and core functions of ICDSS should be strengthened. Strategic analysis of ICDSS provides evidence to health policymakers to implement corrective interventions.</span></span></span> نظام مراقبت بیماری‌های واگیر, اپیدمی, بحران, تحلیل استراتژیک Communicable diseases surveillance system, Epidemic, Crisis, Strategic analysis 11 32 http://jha.iums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2665-5&slc_lang=fa&sid=1 Ali Mohammad Mosadeghrad علی محمد مصدق راد mosadeghrad@gmail.com 11200319475328460033743 11200319475328460033743 No Professor, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran استاد، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران Mahdi Abbasi مهدی عباسی mahdiabbasi365@yahoo.com 11200319475328460033744 11200319475328460033744 No PhD. student, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran دانشجوی دکتری تخصصی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران Amir Rezaei Adriani امیر رضایی ادریانی Rezaei.amir79@yahoo.com 11200319475328460033745 11200319475328460033745 No Pharm.D. student, School of Pharmacy, Tehran University of Medical Sciences, Tehran دانشجوی داروسازی، دانشکده داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران Mohammadreza Mirzaei Gudarzi محمدرضا میرزایی گودرزی mirzaeemohammadreza31@gmail.com 11200319475328460033746 11200319475328460033746 No MD. student, School of Medicine, Tehran University of Medical Sciences, Tehran دانشجوی پزشکی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران Alireza Jafari-Azad علیرضا جعفری آزاد alireza13780803@gmail.com 11200319475328460033747 11200319475328460033747 Yes MD. student, School of Medicine, Tehran University of Medical Sciences, Tehran دانشجوی پزشکی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران