fa ارزیابی اثر فقر و نابرابری اقتصادی بر همه‌گیری کرونا در ایران و جهان اقتصاد سلامت Health Economics پژوهشي Research <strong><span dir="RTL"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">مقدمه: </span></span></span></strong><span dir="RTL"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">شناسایی عوامل مؤثر بر شیوع کووید-۱۹ به‌منظور سیاست</span></span></span><span style="font-size:10.0pt;">‌</span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">گذاری در کنترل همه‌گیری این بیماری ضروری است. فقر و نابرابری اقتصادی از مهم‌ترین متغیرهای توضیح‌دهنده شیوع کرونا هستند. </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">این پژوهش به سنجش اثر فقر و نابرابری اقتصادی بر شیوع کرونا در کشورهای جهان پرداخته است</span></span></span><span style="font-size:10.0pt;">.</span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;"></span></span></span><br> <strong><span dir="RTL"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">روش&shy; ها: </span></span></span></strong><span dir="RTL"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">مطالعه حاضر کاربردی با روش توصیفی-تحلیلی به‌صورت مقطعی بود که با استفاده از رگرسیون باثبات، به ارزیابی اثر فقر و نابرابری اقتصادی بر شیوع کرونا در ۱۴۵ کشور جهان پرداخته شد. جامعه آماری، شامل داده‌های تجمعی کووید-۱۹ بود که بر اساس آمارهای برنامه تحقیقاتی آکسفورد-مارتین و بانک جهانی در سال ۲۰۲۱-۲۰۲۰ استخراج شد. کشورهای منتخب بر اساس طبقه‌بندی بانک جهانی در چهار گروه درآمدی دسته‌بندی و توضیح دهندگی شاخص‌های فقر و نابرابری بر شیوع کرونا در آن</span></span></span><span style="font-size:10.0pt;">‌</span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">ها ارزیابی شد. اقتصادسنجی و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار </span></span></span><span style="font-size:10.0pt;">MATLAB</span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> انجام شد.</span></span></span><br> <strong><span dir="RTL"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">یافته &shy;ها:</span></span></span></strong><span dir="RTL"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> اثر افزایشی سوءتغذیه و سالخوردگی جمعیت، بر نرخ ابتلا به کرونا برای تمام گروه‌های درآمدی کشورهای جهان تأییدشده است. درحالی‌که افزایش سخت‌گیری دولت‌ها سبب کاهش ابتلا به کرونا شده است. متغیرهای معنادار در شیوع کرونا برای ایران و کشورهای گروه درآمدی بالاتر از متوسط نیز اثر سالخوردگی و مقررات سخت‌گیرانه دولت‌ها را تائید کرده است. یافته‌ها نشان داد که ضریب جینی، سالخوردگی و سوءتغذیه جزو متغیرهای توضیح‌دهنده افزایش نرخ مرگ‌ومیر&nbsp; ناشی از کرونا در ایران و گروه درآمدی بالاتر از متوسط بوده است.</span></span></span><br> <strong><span dir="RTL"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه‌گیری</span></span></span></strong><span dir="RTL"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">: برخورداری از تغذیه مناسب به‌موازات مخارج نظام سلامت و مقررات سخت‌گیرانه دولت‌ها می‌تواند نقش مؤثری در کاهش ابتلا و مرگ‌ومیر&nbsp; ناشی از کرونا داشته باشد. همچنین، انتخاب سیاست‌های مناسب در جهت افزایش برابری اقتصادی نقش مؤثری در کاهش مرگ‌ومیر این بیماری خواهد داشت.</span></span></span> <strong>Introduction</strong>: The identification of factors affecting the prevalence of Covid-19 is vital in order to control the pandemic. Poverty and economic inequality are among the most important variables explaining the spread of coronavirus. This study evaluates the impact of poverty and economic inequality on the prevalence of COVID-19 worldwide.<br> <strong>Methods</strong>: This is an applied study which uses descriptive-analytical method. Also, the current study employs cross-sectional data and stable regression method to evaluate the effect of poverty and economic inequality on the prevalence and mortality rate of COVID-19 among 145 countries. The statistical population of this research study includes COVID-19 aggregate data extracted from Oxford-Martin Research Program and the World Bank in 2020-2021. According to the World Bank classification, we classified the surveyed countries, including Iran, in terms of their income levels into four income groups. Then, the impact of poverty and inequality indicators on the prevalence of COVID-19 has been analyzed among them. Also, econometrics and data analysis were performed using MATLAB software.<br> <strong>Results</strong>: Estimates confirm the increasing effect of undernourishment and population aging on the spread of coronavirus for all income groups worldwide. In contrast, increasing stringency index reduces the morbidity rate of COVID-19. Significant variables in the prevalence of corona for Iran and countries within the upper middle-income group have also confirmed the effect of aging and stringency index. Finally, the variables explaining the increase in COVID-19 mortality rate in Iran and the upper middle-income group includes GINI coefficient, aging, and undernourishment.<br> <strong>Conclusion</strong>: Results of this study suggest that adequate nutrition in line with health expenditures and stringency index can play an effective role in reducing COVID-19 morbidity and mortality. Also, employing appropriate policies in order to increase economic equality will play a significant role in reducing COVID-19 mortality rate. فقر, نابرابری اقتصادی, کووید-۱۹, رگرسیون باثبات Poverty, Economic Inequality, COVID-19 Outbreak, Robust Regression 20 32 http://jha.iums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3502-1&slc_lang=fa&sid=1 Marzieh Asaadi مرضیه اسعدی m.asaadi@gu.ac.ir 11200319475328460025538 0000000324255676 Yes Assistant Professor, Department of Management and Economics, Faculty of Humanities and Social Science, Golestan University, Gorgan, Iran. استادیار، گروه مدیریت و اقتصاد، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه گلستان، گرگان Hassan Daliri حسن دلیری eco.hassan.daliri@gmail.com 11200319475328460025539 000000028246935X No Assistant Professor, Department of Management and Economics, Faculty of Humanities and Social Science, Golestan University, Gorgan, Iran. استادیار، گروه مدیریت و اقتصاد، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه گلستان، گرگان